Navigeren in de tussenruimte: inzichten uit de boekenclub voor de publieke ontwerppraktijk (PONT)

De Publieke Ontwerppraktijk (PONT) stimuleert en versterkt de samenwerking tussen overheid en ontwerpers in de aanpak van maatschappelijke vraagstukken. PONT brengt ontwerpers en publieke professionals samen om te leren, experimenteren en onderzoeken. Een van de manieren waarop we dat doen is via boekenclubs: bijeenkomsten
waarin deelnemers met elkaar reflecteren en in dialoog gaan aan de hand van boeken, artikelen, podcasts, documentaires of kunstwerken en ontwerppraktijken. Deze publicatie bundelt de inzichten uit de boekenclub
Navigeren in de Tussenruimte, onder leiding van Daniëlle Arets.1 In deze reeks nam zij een groep ambtenaren, ontwerpers en andere ‘crossover professionals’ mee op een verkenningstocht langs verschillende vormen van
tussenruimte. De centrale vraag: hoe kan het scheppen van een tussenruimte bijdragen aan het begrijpen en opnieuw vormgeven van complexe maatschappelijke opgaven? Tussenruimtes, zo blijkt uit deze publicatie, kunnen vele vormen aannemen: fysiek, mentaal, symbolisch of speculatief.
Ze kunnen zich aftekenen in de tijd, als momenten van overgang, pauze of toekomstverkenning, of in relaties waar je elkaar ontmoet zonder precies te weten wie je voor je hebt of wat je van elkaar verwacht. In al deze vormen bieden tussenruimtes een oefening in anders denken, zien of doen,
samenleven en samenwerken, in beweging komen of juist even stilstaan. Tussenruimtes lijken daarmee ideale plekken voor Ontwerpkracht.
Ook de boekenclub zelf kan gezien worden als een tussenruimte: ze vindt plaats op een willekeurig moment op de dag (hoewel PONT boekenclubs veelal in de avond plaatsvinden), in een setting die niet eenduidig professioneel of persoonlijk is. Niet op de werkvloer of thuis, maar ergens
daartussenin. Daar ontmoet je elkaar niet als professional maar vooral als nieuwsgierig mens. Tussen drukke dagen door creëert de boekenclub een moment van inspiratie. Boeken zijn de aanleiding, maar het gesprek is de echte bestemming: een ruimte voor luisteren, dialoog en reflectie.